CPB waarschuwt: financiële stabiliteit onder druk door geopolitiek, AI en verborgen schuldrisico’s

Volgens het CPB zorgen oorlogen, handelsspanningen en een grilliger Amerikaans beleid voor toenemende onzekerheid op financiële markten. Vooral de conflicten in het Midden-Oosten, Oekraïne en de spanningen rond Taiwan vergroten de kans op hogere energieprijzen, inflatie, cyberdreigingen en verstoringen van mondiale toeleveringsketens. Tegelijkertijd blijven financiële markten opvallend rustig en staan aandelenwaarderingen, met name van grote Amerikaanse technologiebedrijven, historisch hoog. Juist dat contrast maakt het systeem kwetsbaar voor plotselinge correcties wanneer het marktsentiment omslaat. Het CPB wijst daarnaast op de groeiende afhankelijkheid van niet-Europese technologie- en IT-dienstverleners, waardoor cyber- en operationele risico’s steeds meer verweven raken met financiële stabiliteit. 

Een belangrijk aandachtspunt is de explosieve groei van AI-investeringen. Grote technologiebedrijven financieren deze investeringen steeds vaker via complexe schuldconstructies en private credit-fondsen buiten het traditionele toezicht. Daardoor ontstaat minder zicht op systeemrisico’s en onderlinge verwevenheden tussen banken, pensioenfondsen en private financiers. Hoewel Nederland volgens het CPB dankzij sterke buffers, goed gekapitaliseerde banken en relatief lage overheidsschulden een goede uitgangspositie heeft, blijven de oplopende Europese staatsschulden, de groei van de niet-bancaire financiële sector en de opkomst van stablecoins belangrijke risico’s voor de lange termijn. Het CPB pleit daarom nadrukkelijk voor sterker Europees toezicht, meer transparantie en intensievere internationale samenwerking om het financiële stelsel weerbaar te houden in een steeds onzekerdere wereld.

Dit is een samenvatting van het volledige rapport op site CPB.